Zapisz się na darmowy kurs Jak Skutecznie Pracować z Grupą i Klasą

Jak mądrze stawiać wymagania

Mądre wymagania są bardzo ważnym i wbrew pozorom bardzo doceniającym elementem skutecznego procesu edukacji i wychowania. Bardzo często docenianie innych i okazywanie im szacunku kojarzy się nam tylko z mówieniem ich miłych rzeczy i w ogóle byciem dla kogoś sympatycznym, ale bycie miłym, ciepłym i sympatycznym, bez stawiania wymagań jest puste, a nawet może być obraźliwe i denerwujące.

 

Prawdziwe kogoś kochasz, doceniasz i szanujesz, kiedy nie tylko jest Ci z nim dobrze i lubisz z nim spędzać, ale także wtedy, kiedy stawiasz mu wymagania. Stawianie wymagań samo w sobie jest bardzo doceniające. Stawiając wymagania przede wszystkim sobie, swoim najbliższym, ludziom z którymi pracujemy, swoim dzieciom i uczniom, dajemy im do zrozumienia, że ich doceniamy, że wierzymy w ich odpowiedzialność, dobre serce, umiejętności.

 

Prawdziwa miłość i prawdziwy szacunek wobec drugiej osoby opiera się na dwóch filarach: afirmacji i wymagania.

 

 

Afirmacja – akceptowanie drugiej osoby taką jaka jest, docenianie i szanowanie jej ze względu na nią samą, ze względu na to, że jest człowiekiem. Afirmacja uczy innych, a zwłaszcza dzieci i młodzież, że prawdziwa miłość jest za darmo i że nie trzeba na nią zasługiwać.

Wymagania – pełna, bezwarunkowa akceptacja drugiego człowieka wcale nie oznacza pobłażliwości i przymykania oczu na jego wady. Właśnie ta pełna i bezwarunkowa akceptacja drugiej osoby prowadzi do stawiania jej szczerych i rozwojowych wymagań, z myślą o jej dobru. Co innego jest bezwarunkowo akceptować drugą osobę i dawać jej to do zrozumienia, a co innego nie akceptować na przykład jej nieodpowiednich zachowań i pomagać jej w walce z nimi.

 

Afirmacja bez wymagań prowadzi do braku umiejętności kontrolowania samego siebie, trudności w osiąganiu swoich celów, lenistwa. Natomiast wymagania bez afirmacji, czyli okazywania bezwarunkowej miłości, mogą zrodzić przekonanie, że na miłość trzeba sobie zasługiwać, poczucie winy, brak akceptacji siebie i ciągłą potrzebę udawadniania sobie i ludziom wokół siebie, że jestem wartościowy.

 

Cywilizacja Zachodnia zdaje się mieć niemały problem z stawianiem wymagań – przestaliśmy stawiać sobie wymagania jakby z lęku o utratę miłości:

– uniwersytety nie wymagają już tyle od studentów z obawy, że ci nie będą chcieli na nich studiować

– politycy nie wymagają od obywateli, z obawy, że ci na nich powtórnie nie zagłosują

– nauczyciele i rodzice nie wymagają od swoich dzieci z obawy przed złym zachowaniem (mam tu na myśli wszystkie te trendy związane z pedagogiką pajdokratyczną, bezstresowym wychowaniem, itp.)

– nawet czasami w różnego rodzaju dobrowolnych stowarzyszeniach przestajemy od siebie wymagać z obawy, że ludzie on nas odejdą

 

Aż dziwnie to stwierdzić, ale jedynie biznes sprawia, że ludzie od siebie coś wymagają: płacę i wymagam. Ale przecież nie chcemy wszystkich naszych relacji budować na pieniądzach.

 

  •  

     

 

Na pierwszy rzut oka, to lubimy takie sytuacje, kiedy nikt od nas nic nie wymaga, ale prawda jest taka, że ludzie denerwują się, albo nawet buntują się, kiedy nie są stawiane im wymagania. Niestawianie innym wymagań to jakby komunikat: „uważam, że jesteś nikim”,  „nie jesteś nic wart”. Chyba nie chcemy tak konstruować naszych relacji i procesów edukacyjnych? Natomiast stawiając innym rozsądne wymagania przekazujemy mu komunikat: „wierzę w Ciebie”, „dasz radę”.

 

 

Jak więc stawiać innym mądre wymagania?

 

1. Rozpoznaj predyspozycje osoby, której chcesz postawić wymagania

Chodzi tutaj o szeroko rozumiane predyspozycje, to na czym osoba się zna, ale też to co dana osoba lubi robić. To wymaga od nas nieco wysiłku, bo musimy poświęcić trochę czasu i energii na przyjrzenie się drugiej osobie i poznanie jej, ale naprawdę warto. A może ludzie wokół Ciebie, Twoi bliscy, Twoi uczniowie mają jakieś predyspozycje, o których jeszcze nie wiesz? Bardzo dużo o tym, jak rozpoznawać predyspozycję piszę w pierwszym rozdziale Jak Uczyć Skuteczności, w podrozdziale dotyczącym Samoświadomości.

 

2. Nie nadużywaj dobroci i odpowiedzialności innych

Może masz w swoim zespole lub wśród swoich dzieci i uczniów kogoś, na kim zawsze możesz polegać i wiesz, że ta osoba na pewno zrobi to o co ją prosisz, ale czy jeśli ciągle prosisz o coś jedną tylko osobę, to czy ona w końcu się nie poczuje wykorzystywana? Albo czy osoby wokół, które to widzą, nie poczują się niedoceniane? Może warto czasami poprosić o coś kogoś innego niż zawsze, nawet jeśli nie wiemy, czy ta osoba zrobi to tak dobrze, jak osoba, na której zawsze możemy polegać.

 

3. Nie bój się inwestować. Wierz w ludzi

No właśnie, może wokół Ciebie są osoby o ukrytych predyspozycjach, a konkretnie to ukrytych dla Ciebie? Ukrytych właśnie dlatego, że np. jako lider zespołu, albo rodzic lub nauczyciel (o jakże jest to częsty błąd rodziców i nauczycieli), nie dostrzegamy (nie chcemy dostrzegać?) potencjałów ludzi wokół nas? Na pewno jest mnóstwo spraw, które Ty robisz najlepiej, ale może właśnie warto o którą z tych spraw poprosić kogoś wokół Ciebie? Może okazać się, że ta osoba, doceniona przez Twoją prośbę, „rozkwitnie” ją realizując, czyli pokaże Tobie (a może też samej sobie), że potrafi, że da radę. To szczególnie ważne jest w relacjach z ludźmi młodymi, dla których zwłaszcza takie kompetencyjne formy doceniania są bardzo ważne. Są ważne, ponieważ dają im komunikat: „potrafisz to zrobić”, a takie przekonanie o sobie, to ogromny kapitał, który młody człowiek wnosi w dorosłość.

 

4. Znajdź złoty środek

Oczywiście jak w każdym aspekcie budowania naszych relacji z innymi, ważne jest znajdywanie złotego środka, czyli takiej przestrzeni, która nie popada w żaden rodzaj skrajności (no może za wyjątkiem miłości, w której, kiedy tylko ją dobrze rozumiemy, nie da się przesadzić). W zagadnieniu wymagań będzie to przestrzeń pomiędzy brakiem wymagań a ich nadmiarem, w której dana osoba będzie czuła się dobrze, a jednocześnie będzie się rozwijała. No właśnie: stawianie wymagań rozwija, więc ja osobiście twierdzę, że lepiej jest jednak postawić te wymagania nieco za duże, niż nieco za małe, po przecież lepiej się rozwijać, niż się zwijać 🙂

 

 

Mądre wymagania stawiane wobec innych, jak również wobec samego siebie wyprowadzają nas ze strefy komfortu, ale nie wprowadzają w strefę paniki i zagrożenia. Jeśli tkwisz i pozwalasz innym tkwić w sferze komfortu, to się nie rozwijasz i nie pozwalasz innym się rozwijać.

 

W kontekście stawiania innym wymagań bardzo ważne jest to, żeby być konsekwentnym i przede wszystkim najpierw wymagać od siebie. Nikt nie lubi i nie szanuje ludzi, którzy od innych wymagają, a sami od siebie nie. Więcej o tym pisałem w wpisie o budowaniu autorytetu. Kiedy budujemy nasz autorytet koncentrując się na trzech przestrzeniach: przykładu, przyjaciela i eksperta, stawianie wymagań innym jest o wiele prostsze i w pewien sposób automatyczne, bo nie wynika z jakiegoś zewnętrznego przymusu, ale wewnętrznej potrzeby dbania o dobro drugiego człowieka:

– Autorytet nauczyciela i wychowawcy – jak go budować?

 

Co myślicie o takim podejściu do stawiania wymagań? Zapraszam do dyskusji w komentarzach.

 

Pozostaw odpowiedź DANA Anuluj



George

9 miesięcy temu

Zgadzam się. Trzeba stawiać wymagania dzieciom. Ale czy możemy stawiać też wymagania ludziom dorosłym z naszego otoczenia z którymi nie jesteśmy w relacji biznesowej/zawodowej? Ludzie tak często reagują gniewem w takiej sytuacji. To tak jakbyśmy chcieli ich wychowywać. Warto wymagać i ryzykować pogorszenie relacji z kimś?

Michał Czakon

9 miesięcy temu

Na pewno kluczowe jest dobre poznanie osoby. Jeśli to jest ktoś z naszych bliskich lub przyjaciel to warto w rozmowie z nim wzajemnie to sobie wyjaśnić. Przecież stawianie innym wymagań powinno wynikać z naszej troski o te osoby.

DANA

9 miesięcy temu

Bardzo dobry artykuł. Myślę, że żeby nie być przez nikogo wykorzystywani – nawet tych, z którymi nie jesteśmy w relacji biznesowej, powinniśmy stawiać wymagania. Mam świadomość, że niektórzy mogą odebrać to jako krytykę i się odsunąć, ale moim zdaniem w życiu chodzi o to żeby być otoczonym dobrymi i rozumiejącymi ludźmi, a nie jak największa ilością ludzi.

Pierwszy podręcznik o tym, o co naprawdę chodzi w edukacji

Zapisz się na darmowy kurs

Zapisz się na darmowy kurs Jak Budować Dobre Relacje

Kontakt

Motycz Leśny 51
21-030 Motycz Leśny

Warsztaty dla klas:
502-928-477, biuro@cdw.edu.pl

Sklep, kursy online:
513-056-931, kontakt@cdw.edu.pl

Szkolenia dla dorosłych:
502-928-477, adrianna.lalak@cdw.edu.pl

Copyright © 2020 Centrum Dobrego Wychowania
Witryna zaprojektowana przy użyciu zasobów portalu Freepik.com